انتاکاپون چیست و چرا مصرف می شود؟
آشنایی با موارد مصرف انتاکاپون
انتاکاپون (Entacapone) به عنوان داروی اضافه شونده به فرمولاسیون حاوی لوودوپا/کربی دوپا در بیماران مبتلا به پارکینسون ایدیوپاتیک که دوره های خاموش را تجربه می کنند استفاده می شود.
بیماری پارکینسون راه مغز را هماهنگ با حرکات ماهیچهها تحت تأثیر قرار میدهد. در این بیماری تعدادی از سلولهای جسم سیاه مغز (سابستنشیا نیگرا) صدمه دیده و میمیرند.
این سلولهای مغز (نورونهای دوپامینرژیک)، پیام اعصاب را با تولید یک ماده شیمیایی به نام دوپامین، به نخاع منتقل میکنند و این پیام است که حرکات عضلات بدن را کنترل میکند.
زمانی که این سلولهای مغزی آسیب میبیند، میزان دوپامین تولید شده کاهش مییابد. ترکیبی از کاهش سلولهای مغزی و سطح پایین دوپامین در سلولهای این بخش مغز، باعث آهسته و غیر طبیعی شدن پیامهای عصبی به عضلات میشود که این علائم اصلی بیماری پارکینسون یعنی سفتی، لرزش و کندی حرکت را ایجاد میکند.
انتاکاپون به همراه دیگر داروهایی مانند کو کارل دوپا یا کو بنل دوپا برای درمان بیماری پارکینسون و کاهش علائم آن تجویز میشود.کو کارل دوپا یا کو بنل دوپا حاوی لوودوپا هستند که به کاهش علائم بیماری پارکینسون کمک میکند.
لوودوپا در مغز به دوپامین تبدیل میشود و این باعث افزایش سطح دوپامین در مغز شما شده و به کنترل حرکت کمک میکند. انتاکاپون کارایی لوودوپای موجود در کو کارل دوپا یا کو بنل دوپا را افزایش میدهد به همین دلیل است که این دارو به همراه دیگر داروها برای درمان پارکینسون تجویز میشود.
مکانیسم اثر انتاکاپون
انتاکاپون یک مهار کننده ی برگشت پذیر و انتخابی کاتکول-او-متیل ترانسفراز است. در صورت مصرف انتاکاپون با لوودوپا، فارماکوکینتیک آن تغییر یافته و باعث افزایش ماندگاری سطح سرمی لوودوپا می شود ( در مقایسه با مصرف لوودوپا به تنهایی). افزایش سطح لوودوپا باعث افزایش جذب از سد خونی مغزی شده و اثرات مغزی دوپامین که متابولیت فعال لوودوپا است افزایش می یابد.
مقدار و روش مصرف داروی انتاکاپون
قبل از شروع درمان با داروی انتاکاپون ، بروشور دارویی داخل بسته را به دقت مطالعه کنید. این بروشور به شما کمک میکند تا اطلاعات جامعی را راجع به دارو به دست آورده و از عوارض جانبی احتمالی آن مطلع شوید.
دوز و مقدار داروی انتاکاپون ، از فردی به فرد دیگر متفاوت است؛ دارو را دقیقاً همانطور که پزشک به شما تجویز کرده است، استفاده نمایید.
اگر قرص Comtess برای شما تجویز شده است، این قرص 200 میلی گرمی را همراه با داروی کو کارل دوپا مصرف کنید.
در صورتی که داروی Stalevo , Sastravi برای شما تجویز شده است، این دارو در دوزهای مختلفی موجود است که دوز دارو با توجه به بیماری و علائم فرد تجویز میشود.
انتاکاپون را به صورت منظم و سر یک ساعت مشخص مصرف کنید. دارو را میتوانید قبل یا بعد از غذا بخورید.
اگر فراموش کردید که دوز داروی انتاکاپون روزانه خود را در زمان مشخص مصرف کنید اما به زودی یادتان افتاد، دارو را مصرف کنید؛ اما اگر خیلی دیرتر از زمان معمول، به یاد آوردید، دوز از یاد رفته را مصرف نکنید. نباید به خاطر دوز از یاد برده شده، دو دوز از دارو را باهم مصرف کنید.
موارد منع مصرف داروی انتاکاپون
- به تاریخ انقضای داروی انتاکاپون توجه کنید و اگر دارویی که در دستتان است تاریخ انقضای آن تمام شده است،از آن مصرف نکنید.
- هرگز انتاکاپون را به فرد دیگری حتی با علائم مشابه خودتان تجویز نکنید.
- تداخل دارویی انتاکاپون را چک کنید و اگر در حال استفاده از دارویی هستید که با این دارو تداخل دارد، با پزشک خود راجع به استفاده از داروهایتان مشورت نمایید.
مصرف انتاکاپون در دوران بارداری و شیردهی
در دوران بارداری و شیردهی، نباید دارویی را خودسرانه و بدون مشورت با پزشک استفاده کنید. انتاکاپون میتواند آثار مخربی روی جنین و یا خودتان داشته باشد.
تاثیر انتاکاپون بر رانندگی و کار با ماشین آلات
داروی انتاکاپون باعث سرگیجه و خواب آلودگی در شما میشود، باید قبل از رانندگی و کار با ماشین آلات، از هوشیاری خود مطمئن شوید.
تداخلات دارویی انتاکاپون
تداخل دارویی ممکن است عملکرد داروها را تغییر و خطر ابتلا به عوارض جانبی جدی را افزایش دهد. یک لیست از تمام داروهایی (ازجمله داروهای با نسخه / بدون نسخه و داروهای گیاهی) که استفاده میکنید تهیه کرده و آن را با دکتر و داروساز خود به اشتراک بگذارید.
- دوز داروی مصرفی خود را بدون مشورت با دکتر خود تغییر نداده و یا مصرف دارو را ترک نکنید.
- سایر داروهایی که میتوانند با انتاکاپون تداخل کنند عبارتند از: مهار کنندههای MAO.
- انتاکاپون میتواند حذف سایر داروها را از بدن شما کاهش دهد و بنابراین بر کارکرد آنها تأثیر میگذارد. این داروها عبارتند از: آپومورفین، دابوتامین و متیل دوپا.
انتاکاپون با مهارکنندههای MAO تداخل دارویی جدی ایجاد میکنند، این تداخل ممکن است حتی منجر به مرگ شود، همراه با این دارو از مهار کنندههای MAO (ایزوکاربوکسازید (isocarboxazid)، لینزولید (linezolid)، متیلن بلو (methylene blue) ، موکلوبماید (moclobemide) ، فنلزین، پروکاربازین، رازاگیلین، سلجیلین (selegiline)، ترانیل سیپرومین (tranylcypromine)) استفاده نکنید. اکثر مهار کنندههای MAO حتی نباید تا 2 هفته قبل و بعد از شروع استفاده از داروی انتاکاپون ، استفاده شوند.
اگر داروها یا مواد خوابآور مانند: الکل، آنتی هیستامینهای خاص (از قبیل ستیریزین ، دیفن هیدرامین (diphenhydramine))، داروهای خواب و یا اضطراب (مانند دیازپام (diazepam) و زولپیدم(zolpidem))، شل کنندههای عضلانی ، داروهای ضد درد و مسکن (مانند کدئین(codeine)) و داروهای روانپزشکی (به عنوان مثال، ریسپریدون، ترازودون) مصرف میکنید، حتماً به پزشک خود بگویید.
برچسب روی تمام داروهای خود را (مانند داروهای آلرژی یا سرماخوردگی و سرفه) بررسی کنید زیرا مواد تشکیل دهنده اکثر آنها باعث خواب آلودگی میشود. از دکتر یا داروساز خود راجع به مصرف این داروها سؤال کنید.
هشدارها در رابطه با مصرف داروی انتاکاپون
بعضی داروها را نمیتوان در بعضی از شرایط تجویز نمود و بعضی داروها نیز در صورتی که نیاز به درمان تکمیلی باشد تجویز میگردد؛ بنابراین بهتر است که قبل از مصرف این دارو، پزشکتان از موارد زیر مطلع باشد:
- در صورتی که باردارید یا قصد باردار شدن دارید و یا به نوزاد خود شیر میدهید.
- در صورتی که مشکل کبدی دارید.
- در صورتی که مشکل قلبی دارید.
- در صورتی که دچار دیسکینزیا هستید (حرکات غیرارادی در صورت و سایر نقاط بدن).
- در صورتی که مشکل روحی دارید.
- اگر سندرم نورولپتیک بدخیم دارید.
- در صورتی که تومور غده فوق کلیه دارید.
- اگر به بیماری عضلانی مبتلا هستید.
- اگر سابقه واکنش آلرژیک به داروی دیگری دارید.
اگر در حال مصرف داروی خاصی هستید. این داروها شامل تمامی داروهای در دسترس است، چه برایتان تجویزشده است و چه بدون تجویز پزشک آن را مصرف میکنید نظیر داروهای گیاهی و داروهای مکمل.
عوارض جانبی داروی انتاکاپون
همه داروها ممکن است عوارض جانبی ایجاد کنند. اما بسیاری از مصرف کنندگان نیز هیچ نوع عارضهای بروز نمیدهند. یکسری از عوارض بعد از گذشت مدت کوتاهی از مصرف دارو، از بین میروند. در صورت بروز مستمر هریک از عوارض میبایست به پزشک اطلاع داده شود.
عوارض رایج داروی انتاکاپون
- سوء هاضمه، تهوع، احساس بیماری: آب فراوانی بنوشید تا آب از دست رفته تأمین شود؛ غذاهای ساده مصرف کنید و از خوردن غذاهای تند و پرچرب خودداری کنید.
- حرکات غیر قابل کنترل
عوارض نادر داروی انتاکاپون
- سرگیجه، خواب آلودگی و خستگی: در این شرایط از رانندگی کردن و کار با ابزار خودداری نمایید.
- یبوست . شکم درد
- اسهال . خشکی دهان
- افزایش تعریق، احساس توهم، درد قفسه سینه و مشکل خوابیدن: در صورتی که هر کدام از این موارد دردسر ساز شد با پزشکتان مشورت نمایید.
اگر شما هر علائم دیگری دارید که احساس میکنید به خاطر استفاده از داروی انتاکاپون میباشد، با پزشک خود مشورت کنید.
مصرف بیش از حد داروی انتاکاپون
انتاکاپون را بیش از دوز تجویز شده توسط پزشک ، مصرف نکنید. اگر احساس کردید که فردی دچار مسمومیت شده است و علائمی مانند گر گرفتگی، کما، تنگی نفس ، غش و ضعف (از حال رفتن) در او دیدید، سریعاً با اورژانس تماس بگیرید.
شرایط نگهداری داروی انتاکاپون
- دارو را از دسترس کودکان دور نگه دارید.
- دارو را در جایی خشک و خنک و به دور از گرما و تابش نور مستقیم نگه دارید.
بیشتر بخوانید:
همه چیز در مورد قرص سافینامید (پارکینسون)
موارد مصرف قرص پرامی پکسول و عوارض خطرناک این دارو
موارد مصرف داروی ایزوکام (لودوپا)